¾«¶«´«Ã½

Archif Newyddion: Tachwedd 2019

Gwerthiant a defnydd o Brydlesau yng Nghymru

Er mwyn cefnogi polisïau Llywodraeth Cymru ar brydles yng Nghymru, mae ymchwilwyr yn chwilio am bobl sydd â phrydles preswyl hir, fel rhan o'u perchentyaeth neu forgais, i gwblhau holiadur ar-lein ynglŷn â’u profiadau a'u dealltwriaeth o brydlesi.

Dyddiad cyhoeddi: 29 Tachwedd 2019

Baner y Brifysgol

Codwyd baner y Brifysgol er cof am Robert Morris Owen, Cymrawd Anrhydeddus y Brifysgol.

Dyddiad cyhoeddi: 28 Tachwedd 2019

Accessing health care is challenging for Deaf people – but the best solution isn’t ‘one-size-fits-all’

Dyma erthygl yn Saesneg gan Dr Christopher Shank, Darlithydd mewn Ieithyddiaeth a Anouschka Foltz, Prifysgol Graz sydd yn cael ei hail gyhoeddi o'r gwreiddiol ar dudalen The Conversation ar ein tudalen Saesneg o dan drwydded Creative Commons. Mae The Conversation yn safle sy’n galluogi academyddion i ysgrifennu’n uniongyrchol er mwyn rhannu eu harbenigedd gyda’r cyhoedd. Darllenwch yr erthygl wreiddiol .

Dyddiad cyhoeddi: 28 Tachwedd 2019

Did human hunting activities alone drive great auks’ extinction?

Datganiad i'r Wasg gan eLife. Nid yw ar gael yn y Gymraeg.

Dyddiad cyhoeddi: 26 Tachwedd 2019

Scientists complete largest global assessment of ocean warming impacts

Datganiad i'r wasg gan y Scottish Association for Marine Science. Nid yw ar gael yn y Gymraeg.

Dyddiad cyhoeddi: 26 Tachwedd 2019

Astudio/Gweithio Dramor yn 2020/21

Os hoffech chi ymgeisio i fynd dramor yn y flwyddyn academaidd 2020/21, hoffir eich atgoffa mai’r dyddiad cau yw 10 Rhagfyr 2019.

Dyddiad cyhoeddi: 26 Tachwedd 2019

Cynllun trydan dŵr bach yn amddiffyn y Beibl Cymraeg hynaf

Bydd Beibl Cymraeg 431 oed yn cadw’n gynnes dros y gaeaf ar ôl i’r Ymddiriedolaeth Genedlaethol osod tyrbin trydan dŵr bychan yn NhÅ· Mawr Wybrnant yn Eryri, gan helpu i reoli lefelau lleithder yn y ffermdy o’r 16egganrif. Trwy gydweithio â Phrifysgol ¾«¶«´«Ã½ a Choleg y Drindod, Dulyn, mae’r cynllun ynni adnewyddadwy yn helpu’r elusen i sicrhau bod un o’r llyfrau pwysicaf i ddiwylliant Cymru’n cael ei amddiffyn mewn ffordd fwy cynaliadwy.

Dyddiad cyhoeddi: 22 Tachwedd 2019

60 minutes a'r project sy'n ymwneud ag ymyraethau a ddatblygwyd ar y cyd gan Seicoleg ¾«¶«´«Ã½

Yn ddiweddar, darlledodd rhaglen newyddion adnabyddus 60 Minutes eitem sy'n tynnu sylw at broject Ahlan Simsim IRC a Gweithdy Sesame, y fenter ddyngarol fwyaf erioed sy'n ymwneud â datblygiad plentyndod cynnar.

Dyddiad cyhoeddi: 22 Tachwedd 2019

Cefnogi myfyrwyr sydd hefyd yn ofalwyr

Mae Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ wedi dewis Diwrnod cenedlaethol Hawliau Gofalwyr (21 Tachwedd) i lansio’r unig Bolisi Myfyrwyr sy’n Ofalwyr mewn unrhyw brifysgol yng Nghymru a thrwy hynn bwysleisio eu cefnogaeth i fyfyrwyr sydd hefyd yn ofalwyr. Bydd gofalwyr ifanc ac eraill yn siarad am eu profiadau, a’r cymorth sydd ar gael iddynt, mewn digwyddiad ar hawliau gofalwyr yn y brifysgol. Cynhelir hwn mewn partneriaeth ag Action for Children, Gwasanaeth Cynnal Gofalwyr a Chyngor Gwynedd.

Dyddiad cyhoeddi: 21 Tachwedd 2019

Un llaw a dau hemisffer: Sut mae dwy ochr yr ymennydd yn ymaddasu ar ôl colli rhan o'r corff

Mae seicolegwyr wedi dangos, am y tro cyntaf erioed , sut mae plastigrwydd a gallu'r ymennydd i addasu, yn ymestyn dros ddwy ochr yr ymennydd. Mae'n hysbys ers tro os collir rhan o'r corff neu ryw swyddogaeth o'r corff, y gall rhan gyfagos o'r ymennydd, sy'n rheoli swyddogaeth arall, ymestyn i'r rhan o'r ymennydd sy'n gyfrifol am y swyddogaeth goll a dod yn gyfrifol dros ei reoli. Bellach mae sganiau MRI swyddogaethol wedi dangos mewn pobl sydd wedi colli llaw, bod y swyddogaethau sy'n rheoli'r llaw arall yn ymestyn dros ddau hemisffer yr ymennydd.

Dyddiad cyhoeddi: 21 Tachwedd 2019

Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ yn helpu diogelu adneuwyr a sicrhau sefydlogrwydd ariannol yn Nigeria ac ar draws Affrica

Y Nigerian Deposit Insurance Corporation yn ymweld â Phrifysgol ¾«¶«´«Ã½.

Dyddiad cyhoeddi: 21 Tachwedd 2019

Ail-broffesiynoli Bancio a Chyllid yn Trinidad a Tobago

Ym mis Tachwedd bu Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ yn ymweld â Trinidad a Tobago i ddatblygu perthynas newydd ar gyfer darparu addysg ôl-radd Bancio a Chyllid, trwy'r rhaglen MBA Banciwr Siartredig.

Dyddiad cyhoeddi: 21 Tachwedd 2019

Darlithydd Nyrs Anableddau Dysgu yn ennill Gwobr RCN Cymru 2019

Enillodd Dr Ruth Williams, darlithydd Nyrsio Anableddau Dysgu ym Mhrifysgol ¾«¶«´«Ã½ Wobr Addysg Nyrsio RCN Cymru 2019. Mae'r wobr yn cydnabod dwy elfen o waith Ruth yn benodol; ei harweinyddiaeth a'i hymrwymiad i addysg, a'i ffocws ar bobl ag anableddau dysgu a'r Gymraeg.

Dyddiad cyhoeddi: 20 Tachwedd 2019

Pontio yn agor drysau i bobl ifanc leol trwy grant Cronfa Gymunedol y Loteri Genedlaethol

Mae project arloesol sy'n rhoi rhywbeth i bobl ifanc leol yn eu harddegau ei wneud ar benwythnosau ac yn ystod gwyliau ysgol ym Mhontio , canolfan gelfyddydau ac arloesi ¾«¶«´«Ã½, wedi derbyn tair blynedd o gyllid gan y Loteri Genedlaethol fel rhan o'i Chronfa Gymunedol. Gan weithio mewn ffordd ddeinamig sy’n ymateb i anghenion, mae'r project, o'r enw 'Yn y Foment' yn rhoi cyfleoedd i bobl ifanc yn eu harddegau sy'n dod i mewn i adeilad Pontio gymryd rhan mewn gweithgareddau creadigol o'u dewis, gan gynnwys cerddoriaeth ac ysgrifennu, dawns, sgiliau syrcas a chyfleoedd i weithio gyda'r nifer fawr o berfformwyr proffesiynol ac ymarferwyr lleol sy'n ymweld â Pontio.

Dyddiad cyhoeddi: 20 Tachwedd 2019

Gleiderau tanddwr yn helpu gwella rhagolygon y tywydd

Bydd dulliau newydd o fesur y modd mae dyfroedd yn cymysgu o dan wyneb Cefnfor yr Iwerydd yn cael eu defnyddio i wella rhagolygon y tywydd. Mesurwyd tyrfedd y dŵr gan 'gleider' tanddwr a chyhoeddir canlyniadau'r ymchwil, dan arweiniad Natasha Lucas, ymchwilydd ym Mhrifysgol ¾«¶«´«Ã½, mewn erthygl cyfnodolyn .

Dyddiad cyhoeddi: 18 Tachwedd 2019

Effaith Newid Hinsawdd ar Fwncïod

Mae grŵp o ymchwilwyr Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ newydd ddarfod astudiaeth yn ymchwilio effaith newid hinsawdd ar fwncïod.

Dyddiad cyhoeddi: 15 Tachwedd 2019

Pecynnu ein bwydydd heb blastig

Mae pobl ledled y byd yn poeni fwyfwy am faint o blastig untro a ddefnyddir i becynnu'r pethau rydym yn eu prynu, yn enwedig bwyd. Er bod deunydd lapio o'r fath yn ymddangos yn ddiangen, byddai llawer o gynhyrchwyr ffrwythau a llysiau yn dadlau bod pecynnu nwyddau darfodus yn sicrhau bod defnyddwyr yn gallu cario eu bwyd yn hawdd. Hefyd, mae mwy o fwyd yn cyrraedd y farchnad heb ei ddifrodi, gan gynyddu'r cyflenwad bwyd a lleihau gwastraff bwyd. Yr ateb yw datblygu dulliau eraill cynaliadwy o becynnu bwyd.

Dyddiad cyhoeddi: 13 Tachwedd 2019

Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ a Heddlu Gogledd Cymru - Rhaglenni Gradd yr Heddlu

Mae'n bleser gan Brifysgol ¾«¶«´«Ã½ a Heddlu Gogledd Cymru gyhoeddi eu cydweithrediad ar Fframwaith Cymwysterau Addysg yr Heddlu (PEQF) a ddatblygwyd gan y College of Policing. Ymunodd Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ â phroses gomisiynu gystadleuol a llwyddodd i wneud cais am y contract gyda Heddlu Gogledd Cymru ar sail ei hymrwymiad i addysgu rhagorol a'i enw da mewn perthynas ag addysgu ac ymchwil mewn plismona. Mae Prifysgol ¾«¶«´«Ã½ a Heddlu Gogledd Cymru yn cydweithio i ddatblygu Prentisiaethau Gradd newydd Cwnstabl yr Heddlu a'r Rhaglen Mynediad Deiliaid Gradd ar gyfer Gogledd Cymru, a fydd ar gael i Gwnstabliaid sydd newydd eu recriwtio o 2020.

Dyddiad cyhoeddi: 13 Tachwedd 2019

Magwrfeydd larfau pysgod yn llawn plastigau yr un maint â'u bwyd

Mae ymchwil newydd wedi dangos am y tro cyntaf, bod larfau pysgod o amryw o rywogaethau pysgod o wahanol gynefinoedd yn y môr yn cael eu hamgylchynu gan blastigau yn eu hoff gynefinoedd magu ac yn llyncu'r plastigau. Mae llawer o bysgod môr y byd yn treulio eu dyddiau neu wythnosau cyntaf yn bwydo ac yn datblygu ar wyneb y môr, ond nid ydym yn gwybod llawer am brosesau'r môr sy'n effeithio ar oroesiad larfau pysgod. Larfau pysgod yw'r genhedlaeth nesaf o bysgod aeddfed a fydd yn cyflenwi protein a maetholion hanfodol i bobl ledled y byd. Cynhaliodd Canolfan Gwyddoniaeth Pysgodfeydd Ynysoedd y Môr Tawel NOAA a thîm rhyngwladol o wyddonwyr, gan gynnwys Prifysgol ¾«¶«´«Ã½, un o'r astudiaethau mwyaf uchelgeisiol hyd yma, i daflu goleuni ar y bwlch hanfodol bwysig hwn yn ein gwybodaeth. Cyhoeddwyd yr astudiaeth heddiw yn y cyfnodolyn Proceedings of the National Academy of Sciences . Roedd yr astudiaeth wedi cyfuno arolygon towio plancton yn y maes ac uwch dechnegau synhwyro o bell i nodi cynefin magwrfeydd larfau pysgod yn y môr ar arfordir Hawai'i.

Dyddiad cyhoeddi: 12 Tachwedd 2019

Innovate UK yn dyfarnu rhagoriaeth i Brifysgol ¾«¶«´«Ã½ am Bartneriaeth Trosglwyddo Gwybodaeth mewn Cyfieithu Peirianyddol

Dyfarnwyd gradd A (Rhagoriaeth) i Brifysgol ¾«¶«´«Ã½ a Cymen Cyf am eu Partneriaeth Trosglwyddo Gwybodaeth (KTP) a gwblhawyd yn ddiweddar. Mae Cymen yn gwmni cyfieithu a leolir yng Nghaernarfon, ac mae’n un o brif gyflogwyr graddedigion yng Ngwynedd yn y sector breifat. Prif ffocws y KTP oedd datblygu cyfieithu peirianyddol parth-benodol rhwng Saesneg a Chymraeg, gan ddefnyddio archif fawr Cymen o ddogfennau wedi’u cyfieithu fel data hyfforddi.

Dyddiad cyhoeddi: 8 Tachwedd 2019

Trafod y gyfres The Crown

Wrth i’r gyfres The Crown dychwelyd i Netflix ar gyfer ei thrydedd gyfres fis yma, bydd dilynwyr yn cael gweld un o drefi gogledd Cymru yn cael ei thrawsnewid yn ôl i’r chwe degau. Bydd y drydedd gyfres yn cynnwys digwyddiadau enwog y teulu brenhinol rhwng 1964 ac 1977 yn cynnwys arwisgiad y Tywysog Charles fel Tywysog Cymru yng Ngahaernarfon. Digwyddiad a oedd wedi creu rhwyg mewn cymdeithas yn ô l Dr Euryn Roberts, Darlithydd mewn Hanes Oesoedd Canol a Hanes Cymru ym Mhrifysgol ¾«¶«´«Ã½.

Dyddiad cyhoeddi: 7 Tachwedd 2019

Arddangosfa o hanes Iddewig ¾«¶«´«Ã½ yn mynd i Gaerdydd

Mae arddangosfa sy'n cyflwyno hanes yr Iddewon ym Mangor yn teithio i Gaerdydd. Mae'r arddangosfa, Hanes yr Iddewon ym Mangor , yn dathlu presenoldeb Iddewon ym Mangor o'r canol oesoedd i'r Ail Ryfel Byd (a thu hwnt).

Dyddiad cyhoeddi: 6 Tachwedd 2019

Helpu Huw â Her y Copaon

Mae sawl aelod o staff yr Ysgol Gwyddorau Chwaraeon, Iechyd ac Ymarfer (Dr Ross Roberts, Dr Stuart Beattie, Dr James Hardy, Dr Eleri Jones, Dr Anthony Blanchfield, Dr Andy Cooke a Kevin Williams) wedi bod yn cynorthwyo anturiaethwr lleol i gyflawni her eithriadol ar hyd copaon Eryri.

Dyddiad cyhoeddi: 4 Tachwedd 2019